Wie Konami de laatste tijd volgt, weet dat de studio betere tijden kende. Mr. Kojima, de figuurlijke vader van Metal Gear Solid, is weggegaan. Ambities van de ontwikkelaar om simultaan meerdere triple-A titels te ontwikkelen zijn tegenwoordig ingeperkt. PES, ofwel Pro Evolution Soccer, is gelukkig de titel die Konami oppert en omarmt als een potentiële redder van tegenvallende kwartaalcijfers!

Konami schuwde er niet van om constant zichzelf met FIFA te vergelijken. PES 2016 is immers sterk, maar met de nodige tekortkomingen: scoren is (te) makkelijk, des te meer uit rebounds, en de keepers zijn vaak gewoon te langzaam. Tegelijkertijd gaat het om een game met veel diepgang en uitstekende gameplay. Maar wat blijft hier van over in PES 2017? Je leest het hier in de PES 2017 review.

PES 2017 blijft bij FOX Engine

Het blijven werken met dezelfde FOX Engine blijkt een verstandige keuze van Konami. PES 2017 neemt een sterke stap vooruit wat betreft graphics en grafische detail. Wat je als eerste opvalt is de levendigheid van de kleuren. Ook zijn meer filters ingezet om licht en beweging natuurlijker te doen ogen.

De constante 60fps framerate, gedetailleerdere omgevingen, en scherpere texturen maken PES 2017 een genot voor het oog. Spelers komen iets meer tot leven door vloeiendere gezichtsanimaties. Vooral de bekendere sterspelers lijken minder op psychopathische robotklonen met een doodstarende blik.

Het oogt losser en dynamischer qua animaties over het algemeen. Elke speler volgt de bal, maar lijkt ook met zichzelf en z’n omgeving bezig in een zekere geloofwaardigere mate.

De animaties zijn niet altijd perfect; soms raken spelers bij een overtreding ‘in elkaar’ verwikkeld. De collision detection oogt dan raar, maar vooralsnog oogt het een stuk beter dan vorig jaar, daar zag bijna elke overtreding er in de herhaling knullig uit, terwijl je bij PES 2017 soms echt even opkijkt van hoe strak de animaties in elkaar overvloeien.

PES 2017 review plaatje

PES Master League

PES zou geen PES zijn zonder de Master League mode. Jij bent aangewezen als de nieuwe trainer van ‘vul je favoriete club in’ en mag jezelf helemaal from scratch, of met het originele team bewijzen. Veel blijft onveranderd in de Master League, maar er zijn een aantal interessante toevoegingen: je kan voortaan spelers uit je eigen jeugdteam aantrekken bijvoorbeeld.

Ook heeft de laatste fase van de transfermarkt een soort van real-time element. Je krijgt dan te zien hoeveel uren je nog hebt om alle contracten rond te krijgen. Een bepaalde onderhandeling kost dan drie uur, en je moet alles proberen rond te krijgen voordat de klok afloopt. Deze toevoeging maakt het managen van je team een spannender door de druk wat meer op te voeren.

Become a Legend

Deze modus is ook weer van de partij natuurlijk. Je speelt één speler gedurende z'n carrière. Er valt echter (naast de gameplay zelf) weinig te noemen dat als grote verbetering beschreven kan worden. Alhoewel, de mogelijkheid om je speler uitgebreid te creëren gaat een stapje verder.

Er is ook een gemiste kans wat betreft deze modus: nadat je een blessure oploopt, ligt je speler, je legend, eruit voor een wedstrijd of tien. Het enige wat je dan kan doen: door alle wedstrijden heen klikken en toezien hoe je team hoogstwaarschijnlijk vooral gelijkspeeld. Je moet in de tussentijd focussen op het herstellen van de blessure. Hoe dan? Er is geen gameplay om eerder te herstellen. Een gemiste kans dus.

PES 2017 review plaatje 2

Adaptive AI is heerlijk!

In de aanloop naar de release van PES 2017 werd deze feature flink gepusht als een baanbrekende vooruitgang. De computer leert voortaan van je spel en past de zijne aan. Dus als je altijd op de vleugels aanvalt, dan zal de computer beter in de breedte verdedigen. Is een ster speler je grootste aanspeelpunt in de voorhoede? Dan krijgt hij al snel dubbele dekking. Hetzelfde geldt ook voor aanvallend spel van de computer.

Hoe speelt het in de praktijk? Het valt in eerste instantie niet heel erg op dat de computer opeens ‘slim’ is. Nee, hij lijkt vooral een stuk minder dom. En laten we eerlijk zijn, dat is hetzelfde waarmee deze feature dus wel degelijk grote impact heeft op het spel.

Je hebt vooral de indruk dat de AI flexibeler is en minder scripted reageert. De computer loopt namelijk beter met je mee, speelt strakker in en laat minder steken vallen. Ook lijkt het alsof je genadelozer wordt afgestraft bij herhalende verdedigingsfoutjes. De AI is opportunistisch en benut verdedigende blunders vaker als de speler de fout blijft herhalen. Heerlijk!

Hetzelfde liedje

Op dit vlak is er verbetering, maar ook een zekere stagnatie. De soundtrack klinkt gelukkig niet meer alsof die samengesteld is door een Japanner van middelbare leeftijd die net uit een echtscheiding komt. Het is nog redelijk zoetsappig, maar de betreffende selectie klinkt funky, laagdrempelig en bijdetijds. Een tiental nummers (evenveel als vorig jaar) wordt vooralsnog al snel eentonig. Wel kan je elk nummer apart aan of uit zetten in het optiemenu.

Waar Konami weinig vooruitgang boekt: het ingesproken commentaar. Wie veel PES 2016 speelde, hoort nu goed dat ontzettend veel monologen en dialogen nog precies hetzelfde zijn. Daardoor komt het al snel eentonig over. Zo zijn bepaalde oneliners na goals net iets anders, maar eigenlijk weer bijna precies hetzelfde. Alsof de betreffende commentator creativiteit tekortschoot om doelpunten te beschrijven, en dan maar één woord anders insprak.

Het geluid op het veld en daaromheen klinkt gelukkig prachtig. De stadion- en publieksgeluiden vloeien iets dynamischer in elkaar over en geven nog meer het gevoel dat je naar een voetbalwedstrijd kijkt. Spelers roepen onderling ook meer naar elkaar, daardoor komt PES 2017 een stuk realistischer over.

PES 2017 review plaatje 3

De langslepende licentieoorlog

Zoals elk jaar, heeft FIFA 17 de meeste licenties van competities. EA bezit de officiële en exclusieve FIFA voetbalgame licentie tot aan 2022. EA heeft daardoor nog net geen monopoliepositie. Zo voorkomen exclusieve licentiedeals van EA, dat PES de betreffende competitie ook in het spel heeft.

Bijvoorbeeld Barclays Premier League (Engeland) en Bundesliga (Duitsland) zijn exclusief speelbaar in FIFA. De Spaanse La Liga maakt voortaan ook onderdeel uit van het exclusieve FIFA licentie lijstje.

Wat Konami hieraan kan doen? De ontwikkelaar gaat specifieke deals aan met clubs. Zo is FC Barcelona gestrikt als belangrijke partner. Het stadion van deze wereldclub zit dit jaar alleen in PES 2017.

Ook gaat Konami een samenwerking aan met de Spaans Catalaanse club qua promotie, zo beschikte Konami over toegang tot de spelers van FC Barcelona. Dat is vooral te zien aan de gezichten en animaties. Ook FC Barcelona oud-spelers ’legends zijn aanwezig in de online MyClub mode. Overige rechten als spelernamen en de clubnaam zijn vooralsnog niet exclusief.

Daarentegen, Real Madrid zit dit jaar dus niet met de officiële naam in PES 2017. Manchester United mist ook, evenals Bayern Munchen. De spelers heten (gelukkig) correct, maar zaken zoals het logo en tenues zitten niet in de nieuwste PES. Via de kit editor kan hier nog iets aan gedaan worden uiteraard.

Ter compensatie verschijnt Atlético de Madrid wel in PES 2017. Evenals het Engelse Arsenal, Liverpool, en het Duitse Borrusia Dortmund. Ook zit de gehele Nederlandse Eredivisie weer in PES 2017.

PES 2017 review plaatje 4

Dynamisch en geloofwaardig

Waar in PES 2016 de nadruk vaak erg lag op individuele kwaliteiten van sterspelers, lijkt het in PES 2017 alsof al die aandacht weer terug bij de bal en het team is. De bal ‘weegt’ zwaarder en er komt meer fysiek werk bij kijken, evenals het feit dat teamwork nog meer voorop staat.

Natuurlijk zijn bepaalde hele snelle spelers nog steeds erg sterk, maar de fysieke kant van het spel voelt ook weer net iets realistischer – je ziet beter dat spelers uit een bepaalde massa bestaan en uit evenwicht kunnen raken.

De dynamiek op het veld voelt ook dusdanig anders. De bal eerst onder controle krijgen; dat is erg belangrijk voor het opvolgende uitspelen of passen. Dit valt vooral op als spelers hoge ballen aannemen; ze hebben meer tijd nodig voor controle dan voorheen. Je bent daardoor eigenlijk constant bezig met opletten om zo strak mogelijk aan te nemen, juist te positioneren en gaatjes te zoeken.

Hoewel het op sommige vlakken langzamer aanvoelt dan PES 2016, lijkt PES 2017 minder willekeurig of lineair. Het idee van een dynamisch voetbalveld leeft op – een levende entiteit als het ware. Het spel komt daardoor beter over als een geloofwaardig geheel. Korte passen tussen aanvallers voelen natuurlijker aan en het spel snapt beter naar wie wilt spelen bijvoorbeeld. Oplettendheid, geduld en timing zijn dus erg lonend.

PES 2017 review plaatje 5

Online multiplayer

Als centrale uitgangspunt van de online gameplay nemen wij MyClub. MyCub wordt verreweg het meest gespeeld en was een grote hit vorig jaar.

Zodra je de modus opstart, krijg je de mogelijkheid om een nieuw team te starten. Tot dusver oogt de MyClub modus veel zoals die van vorig jaar: meerdere gameplay elementen komen voorbij, zoals bijvoorbeeld de VS COM-optie, Divisions, of Friendly Match. Aan de kern van het idee is niet grondig veel veranderd, want in principe is de indeling van menu's grotendeels hetzelfde - maar er zijn een aantal aanpassingen doorgevoegd die het allemaal net iets speelbaarder maken.

Het voornaamste verschil: beginnende spelers worden net iets meer tegemoet gekomen. Waar je vorig jaar maar enkele extra MyClub coins kon vrijspelen (om bijv. spelers mee te kopen, of contracten te vernieuwen), is het aantal opdrachten flink uitgebreid die een broodnodige vroege boost geven aan je team.

Alleen coins dan? Nee, de toevoeging van zogenaamde 'bonus kaarten' geeft je de mogelijkheid om extra XP aan een zelfgekozen speler te spenderen, of om juist tactische training met heel het team te doorlopen - waardoor je teamspirit veel sneller groeit. Een uiterst belangrijke en handige toevoeging, want normaliter duurt team spirit kweken echt een paar wedstrijden. Met een lage team spirit online spelen is niet slim. Dus je kan eerder aan Divisions deelnemen op een eerlijke manier.

PES 2017 review - scouts

In Divisions lijkt het allemaal net iets eerlijker. Waar je vorig jaar als snel gematcht werd met tegenstanders die een veel hogere rating hadden: voortaan wordt er gezocht naar iemand die hooguit 50 punten hoger staat. Uiteraard zullen er situaties zijn, zoals bij een trage verbinding, dat gebalanceerd matchen niet altijd lukt. Maar Konami komt een stuk minder willekeurig over op dit vlak. De rating is overigens bij de eerste 10 Devisions matches vloeiend en zal zich sneller aanpassen aan die eerste resultaten. Daardoor zullen sterkere spelers waarschijnlijk al veel eerder hoger ingedeeld worden, waardoor zij niet door een zee van beginners moeten grinden.

Eindeloos je scout kaarten vergooien aan willekeurige resultaten? Dat hoeft niet meer nu. Spelers die met de betreffende kaart(en) (maximaal drie tegelijk) aangetrokken kunnen worden, zijn gelijk zichtbaar. Dan nog blijft het in bijna alle gevallen een kansberekening, maar zodoende heb je een idee wat jouw combinatie van scout kaarten mogelijk oplevert.

Scout kaarten kunnen ook onderling verkocht worden via een veiling-functie. Zo hoef je niet oneindig voor een specifieke scout te spelen en hopen, maar is wat GP (de ingame valuta van PES) investeren waarschijnlijk voldoende om toegang te krijgen tot een specifieke kaart. Want met de juiste kaarten bestaat de kans dat er maar één (gewilde) speler aan de kwalteiten voldoet.

PES 2017 review - balls

Konami komt nieuwe spelers redelijk tegemoet met welkomsbonussen waarmee je sterkere spelers aan kan trekken. Het beruchte 'ballen rollen' om een witte, zilvere, gouden, of zelfs zwarte (best mogelijk) bal te krijgen, zit er weer in. De cursor gaat in een korte tijd over een reeks van gekleurde ballen heen. Zodra jij drukt, dan remt de cursor af. De kleur van de bal bepaalt dan vervolgens hoe sterk jouw nieuwe speler is. Dit is nog even spannend als vorig jaar. En willekeuriger, aangezien er meer ballen per rolronde inzitten en je cursor sneller rondgaat.

Specifieke details rondom online gameplay? In principe gaat het nog steeds om hetzelfde spel. Of je die met je maten speelt, of tegen de computer; de code werkt gewoon goed, en er was tot dusver geen sprake van rare lag of disconnects. Mogelijk worden echte exploits of issues pas veel later duidelijk, maar tot dusver ziet het er goed uit!

Vloeiendere ervaring

Als je PES 2016 en PES 2017 naast elkaar legt, dan merk je dat het nieuwe deel vlotter voor de dag komt. Keepers spelen sneller de bal weer in het veld, er zijn minder dode spel momenten, en het overschakelen tussen de menu's gaat net iets sneller. De laadtijden zijn ook een tikje korter. Geen gigantische vooruitgang op dit vlak, maar Konami heeft geleerd van PES 2016 en neemt duidelijk de juiste stappen.

PES 2017 review plaatje 6

PES 2017 Review - Kapitaliseren op kei sterke formule

Het duurde eventjes om aan PES 2017 te wennen, en het zal nog weken duren om de game volledig te doorgronden. Als je alle veranderingen sinds het vorige deel bekijkt, dan zie je al snel dat er wederom behoorlijke vooruitgang is geboekt. En dit doet de speelervaring veel goed!

Konami neemt mee wat vorig jaar al werkte, en durft tegelijkertijd te vernieuwen en te verbeteren. Niet alles is perfect uitgewerkt, zoals het commentaar, maar dat ondermijnd verder weinig. PES 2017 is een zeer degelijk product, één met een hart voor de sport. Als je van voetbal(games) houdt, dan zal je met veel plezier PES 2017 spelen en kun je de game met een gerust hart in huis halen.