Driekwart Nederlanders vreest baanverlies door AI

Kunstmatige intelligentie zorgt bij veel Nederlanders voor onrust. Uit nieuw onderzoek van het Centraal Bureau voor de Statistiek blijkt dat 75 procent van de volwassenen verwacht dat door AI banen zullen verdwijnen verdwijnen. Dit is wat je moet weten.

Maar liefst 64 procent dat werknemers kennis en vaardigheden zullen verliezen doordat taken worden overgenomen door slimme systemen.

Het CBS vroeg Nederlanders naar hun mening over AI en de gevolgen voor de arbeidsmarkt. Bijna 50 procent denkt dat werkzaamheden minder interessant worden wanneer AI een grotere rol krijgt.

Volgens CBS-woordvoerder Luuk Hovius is het lastig te voorspellen welke functies precies geraakt worden. Administratieve banen worden vaak genoemd, maar ook zorgtaken of logistiek werk, bijvoorbeeld met behulp van zelfrijdende voertuigen. Wij van XGN waren in januari in Los Angeles en daar zagen we in het straatbeeld continu zelfrijdende taxi’s.

Onder werkenden is het beeld niet veel rooskleuriger. 41 procent denkt dat hun werk deels kan worden overgenomen door AI, terwijl 4 procent verwacht volledig vervangen te worden. Opvallend is dat mensen die al AI gebruiken op de werkvloer vaker denken vervangbaar te zijn (56 procent) dan collega’s die geen AI inzetten (37 procent).

Toch maakt slechts een minderheid zich daadwerkelijk grote zorgen over de eigen positie. Jongeren tussen 18 en 25 jaar verwachten vaker dat hun baan geraakt wordt door AI dan 25-plussers, maar verschillen in zorgen zijn er nauwelijks.

Ook hogeropgeleiden (hbo en wo) denken vaker dat hun werk overgenomen kan worden dan vmbo- en mbo-geschoolden, zonder dat dit leidt tot meer onrust.

Een duidelijk verschil is er wel tussen mannen en vrouwen. Hoewel beide groepen even vaak denken dat AI hun werk kan overnemen, maken vrouwen zich daar vaker zorgen over.

Volgens 64 procent van de volwassenen leidt AI tot verlies van kennis en vaardigheden. Denk aan administratieve taken, schrijfvaardigheid, rekenwerk of zelfs coderen. Waar programmeurs vroeger zelf regels code schreven, kan AI dit nu steeds vaker genereren op basis van een opdracht.

Dat roept vragen op over de toekomst van werk. Meer dan 75 procent maakt zich zorgen over de impact van AI op de samenleving als geheel. Tegelijkertijd ziet 57 procent ook voordelen: AI zou de productiviteit verhogen en volgens 46 procent zelfs personeelstekorten kunnen helpen oplossen.

Die dubbele houding zien we ook terug in andere sectoren. Zo schreven we eerder al over plannen van Sony om AI mogelijk een actievere rol te geven in games, bijvoorbeeld door spelers te ondersteunen of zelfs delen van gameplay over te nemen.

 Net als op de arbeidsmarkt roept dat de vraag op: is AI een handige tool of neemt het langzaam maar zeker de samenleving over? Wat denk jij?